Wat gebeurt er als je collega’s een beetje gezonde competitie voorschotelt? Bij Zorggroep Apeldoorn leidde het tot fanatieke afdelingen, gesprekken over fietsen bij de koffieautomaat en 31.823 geregistreerde fietsritten. De aanleiding? Een mobiliteitsscan die liet zien dat veel meer medewerkers de fiets zouden kunnen pakken dan gedacht. Een mooi voorbeeld van hoe een kleine actie iets groters in beweging kan zetten.
Zorggroep Apeldoorn werkt op verschillende vlakken aan verduurzaming en wilde ook meer inzicht krijgen in het woon-werkverkeer van medewerkers. Met een mobiliteitsscan van Slim & Schoon Reizen bracht de organisatie het huidige reisgedrag en de mogelijkheden om slimmer en schoner te reizen in kaart.
Daar kwam een verrassend inzicht uit: maar liefst 71% van de medewerkers die binnen 10 kilometer van hun werklocatie wonen, heeft de mogelijkheid om lopend of fietsend naar het werk te gaan. Toch deed op dat moment slechts 25% dat daadwerkelijk.
Voor Saskia, projectleider duurzaamheid, was dit een echte eyeopener. “Als je het hebt over meer mensen op de fiets krijgen, zeggen mensen al snel: er wonen toch heel veel collega’s ver weg? De mobiliteitsscan helpt om te laten zien dat dat helemaal niet voor iedereen geldt.”
De kansen waren duidelijk. Maar hoe zorg je ervoor dat medewerkers ook daadwerkelijk vaker de fiets pakken?
Op advies van de mobiliteitsadviseur van Slim & Schoon Reizen besloot Zorggroep Apeldoorn een Incompany Battle te organiseren. Drie maanden lang konden medewerkers hun fietsritten in de Da’s zo gefietst-app registreren en samen met hun team de strijd aangaan met andere afdelingen. Niet alleen de ritten naar het werk telden mee, maar ook fietsritten in de vrije tijd. Zo konden ook medewerkers die verder van hun werk woonden deelnemen.
Bewust werd gekozen voor teams op afdelingsniveau. Collega’s die dagelijks met elkaar samenwerken, kunnen elkaar immers makkelijker enthousiasmeren dan medewerkers die elkaar nauwelijks kennen. Naast een prijs voor het winnende team maakten deelnemers die meer dan twintig ritten fietsten kans op individuele beloningen. Zo kon iedereen op zijn eigen niveau meedoen.
En dat werkte.
Wat begon als een fietsactie, groeide al snel uit tot een onderwerp van gesprek op de werkvloer. Collega’s hielden de tussenstanden in de gaten, spoorden elkaar aan en wilden natuurlijk niet onderdoen voor andere afdelingen.
“Bij ons in het team zeiden collega’s op een gegeven moment: sorry, vandaag ben ik met de auto. Dan dacht ik: mooi! Niet dat je met de auto bent, maar dat we het erover hebben,” vertelt Saskia.
Opvallend genoeg was er niet eens een uitgebreide campagne nodig om medewerkers enthousiast te krijgen. Met slechts enkele berichten op het intranet werd de challenge onder de aandacht gebracht. Daarna deden de onderlinge competitie en het enthousiasme van collega’s een groot deel van het werk.
“Wat ik vooral leuk vond, is dat er op zoveel plekken over werd gesproken. Het ging echt leven binnen de organisatie.”
En er werd flink gefietst. In drie maanden tijd registreerden 196 medewerkers samen maar liefst 31.823 fietsritten. Goed voor bijna 139.000 fietskilometers. Om dat even in perspectief te plaatsen: dat is bijna 3,5 keer de wereld rond! Maar liefst 32 van de 39 teams deden mee aan de uitdaging.
Volgens Saskia zat de winst niet alleen in het aantal gefietste kilometers, maar vooral in het stimuleren van medewerkers die al af en toe de fiets pakten. “Ik denk dat vooral mensen die soms al fietsten, door de challenge veel vaker de fiets hebben gepakt.”
En daar zit ook de kracht van de actie. Niet iedereen hoeft van de ene op de andere dag de auto te laten staan. Door medewerkers op een leuke manier uit te dagen, wordt het aantrekkelijker om vaker de fiets te pakken.
De aanpak van Zorggroep Apeldoorn laat zien dat je niet meteen grote veranderingen hoeft door te voeren om medewerkers in beweging te krijgen. Ook voor andere werkgevers in de Regio Stedendriehoek biedt deze ervaring waardevolle aanknopingspunten. Drie lessen springen eruit:
Volgens Saskia zit de kracht vooral in de positieve insteek:
“Zo’n mobiliteitsscan vind ik echt goed, omdat het alles heel feitelijk maakt. En een fietschallenge is gewoon leuk. Je hoeft het niet steeds over duurzaamheid te hebben. Het gaat over zoveel mogelijk fietsen en samen iets bereiken.”
De volgende stap: van fietsactie naar blijvende verandering
Na ruim 31.000 fietsritten is Zorggroep Apeldoorn voorlopig nog niet uitgefietst. Saskia wil de challenge volgend jaar graag herhalen, maar beseft dat voor blijvende verandering meer nodig is. Daarom kijkt de organisatie ook naar betere fietsvoorzieningen, veilige fietsenstallingen en het verder ontwikkelen van het mobiliteitsbeleid. Vooral voor medewerkers die ’s avonds of ’s nachts werken, is een veilige plek om hun fiets te stallen belangrijk.
“Als we echt iets willen veranderen aan de CO₂-uitstoot van ons woon-werkverkeer, moet er meer gebeuren dan alleen een challenge. Er zijn maatregelen nodig die het hele jaar door helpen,” vertelt Saskia.
Tegelijkertijd wil ze het enthousiasme vasthouden. “Ik wil heel graag volgend jaar weer een challenge organiseren, omdat je daarmee het normaal maakt om te fietsen. Je kunt allerlei maatregelen nemen, maar als je er niet over praat, verandert er weinig. Juist die combinatie kan volgens mij het verschil maken.”
En dat is misschien wel de belangrijkste les: je hoeft niet meteen een groots mobiliteitsplan te hebben om iets in beweging te zetten. Een laagdrempelige fietsactie kan al zorgen voor enthousiasme en bewustwording. Een mooie eerste stap om als organisatie op verder te bouwen.
Hoeveel fietspotentie zit er in jouw organisatie?
Wil jij ook meer medewerkers op de fiets krijgen? Met de gratis mobiliteitsscan van Slim & Schoon Reizen ontdek je waar de kansen liggen binnen jouw organisatie. Van fietschallenges tot het verbeteren van fietsvoorzieningen: er zijn volop mogelijkheden om fietsen naar het werk aantrekkelijker te maken.
Benieuwd wat jouw organisatie kan doen? Laat je inspireren door de mogelijkheden om fietsen onder medewerkers te stimuleren!